✦ تحلیل

اشخاص زیر حق تقاضای ثبت اختراع را دارند:

1 ـ مخترع (شخص پدیدآورنده اختراع) یا قائم مقام قانونی یا نماینده قانونی وی

2 ـ شخصی کـه اختراع بـه سفارش او حاصل شده است یا قائم مقام قانونی یا نماینده وی، با رعایت حقوق مخترع

تبصره 1 ـ اگر افرادی بـه صورت مشترک اختراعی را پدید آورده باشند، حق تقاضای ثبت اختراع و حقوق ناشی از گواهینامه ثبت اختراع بـه طور مشترک بـه آنان تعلق دارد.

تبصره 2 ـ کارکنان مرجع ثبت، حق تقاضای ثبت اختراع برای خود یا بـه نمایندگی از دیگری را ندارند.

✦ تحلیل

چنانچه دو یا چند شخص در پدیدآوردن اختراعی واحد، مشارکت داشته و سهم آنها در این همکاری مشخص باشد، میزان مشارکت هر یک بـه تفکیک در گواهینامه اختراع قید می شود و حقوق حاصل از آن، بـه همان نسبت بـه ایشان تعلق می گیرد. در صورتی کـه کار هر یک از آنها جدا و متمایز نبوده یا میزان مشارکت آنها در ایجاد اختراع مشخص نباشد، نام همه آنها در گواهینامه اختراع ذکر می گردد و حقوق ناشی از گواهینامه، بـه طور مساوی بـه همه آنها تعلق می گیرد.

✦ تحلیل

هریک از مالکان مشترک اختراعی واحد، بدون نیاز بـه کسب رضایت مالکان دیگر می تواند سهم خود را انتقال داده یا بـه عنوان وثیقه یا هر نوع تضمین دیگر قرار دهد.

تبصره 1 ـ در صورتی کـه یکی از شرکا بخواهد سهم خود از اختراع ثبت شده را بـه دیگری منتقل کند، باید پیشنهاد فروش خود را بـه شرکای دیگر اعلام نماید؛ در صورت وجود پیشنهاد خرید، با مبلغ برابر بین خریدار و یکی از شرکا اولویت خرید تا مدت پانزده روز با آن شریک است و در صورتی کـه قیمت پیشنهادی خریدار، بالاتر از قیمت پیشنهادی شرکا باشد، اولویت خرید با میزان قیمت پیشنهادی خریدار تا مدت پنج روز با شرکای دیگر است.

تبصره 2 ـ هریک از مالکان مشترک بـه تنهایی، یا همه آنها بـه اتفاق می توانند در مورد نقض حقوق موضوع این قانون، بـه مرجع صالح قضائی مراجعه کنند.

تبصره 3 ـ در صورت مخالفت برخی از شرکا با بهره برداری از اختراع، شریک یا شرکای دیگر می توانند الزام شرکای ممتنع را از مرجع صالح قضائی تقاضا نمایند و با پرداخت مابه ازای عادله سهم آنها از منافع ناشی از بهره برداری، از اختراع استفاده نمایند.

✦ تحلیل

هرگاه دو یا چند شخص، مستقل از یکدیگر اختراع واحدی پدید آورده باشند، شخصی کـه اظهارنامه خود را زودتر تسلیم کرده باشد، حق ثبت اختراع را دارد. همچنین اگر دو یا چند شخص، مدعی حق تقدم موضوع ماده 10 این قانون باشند، هرکدام کـه بتواند ثابت کند اظهارنامه اش را مطابق مقررات مربوط زودتر از دیگران تسلیم کرده است مشروط بر اینکه آن اظهارنامه، استرداد یا رد نشده باشد، حق ثبت اختراع را دارد.

✦ تحلیل

در صورتی کـه اختراع، ناشی از استخدام یا قرارداد باشد، حقوق مادی ناشی از اختراع متعلق بـه کارفرما است، مگر آنکه بـه صورت دیگری توافق شده باشد. بـه منظور صدور گواهینامه اختراع، متقاضی ثبت باید نام مخترع را بـه مرجع ثبت اعلام کند. تبصره ـ چنانچه اختراع در چهارچوب موضوع فعالیت قراردادی مخترع نباشد یا در مورد اختراع ناشی از اجرای قرارداد، تعیین تکلیف نشده باشد، حقوق مادی ناشی از اختراع، متعلق بـه پیمانکار یا مستخدم است ، مگر آنکه اختراع با استفاده از دانش، اطلاعات، فناوری و یا ابزار و تجهیزات متعلق بـه کارفرما صورت گرفته باشد کـه در این صورت، حق ثبت اختراع و حقوق ناشی از گواهینامه آن متعلق بـه مخترع است و کارفرما نیز حق بهره برداری غیرانحصاری از اختراع را دارد.

✦ تحلیل

چنانچه شخصی بر اساس «قانون اجازه الحاق دولت ایران بـه اتحادیه عمومی بین المللی معروف بـه پاریس برای حمایت مالکیت صنعتی و تجارتی و کشاورزی» مصوب 1337/12/10 برای ثبت اختراع، اظهارنامه ای را بـه مرجع ثبت یکی از کشورهایی کـه در زمان تسلیم اظهارنامه، عضو معاهده (کنوانسیون) بوده است تسلیم کند، با رعایت مفاد این قانون و معاهده (کنوانسیون) مذکور کـه از این پس در این قانون «معاهده (کنوانسیون) پاریس» نامیده می شود، بـه مدت دوازده ماه از تاریخ تسلیم این اظهارنامه بر اشخاص دیگر حق تقدم دارد.

تبصره ـ در صورتی کـه متقاضی ثبت اختراع، مدعی دو یا چند اظهارنامه پیشین باشد، تاریخ شروع حق تقدم از زمان تقدیم اولین اظهارنامه محاسبه می گردد.