قانون دیوان محاسبات کشور مصوب 1361/11/11
فصل چهارم - نحوه کار هیأتهای مستشاری (مواد 23 - 36)
فصل چهارم - نحوه کار هیأتهای مستشاری (مواد 23 - 36)
اصلاح 1370 ـ هیات های مستشاری علاوه بر موارد مذکور در این قانون بـه موارد زیر نیز رسیدگی و انشاء رای می نمایند:
الف ـ عدم ارائه صورت های مالی، حساب درآمد و هزینه، دفاتر قانونی و صورت حساب کسری و یا اسناد و مدارک در موعد مقرر بـه دیوان محاسبات کشور.
ب ـ تعهد زائد بر اعتبار و یا عدم رعایت قوانین و مقررات مالی.
ج ـ عدم واریز بـه موقع درآمد و سایر منابع تامین اعتبار منظور در بودجه عمومی بـه حساب مربوط و همچنین عدم واریز وجوهی کـه بـه عنوان سپرده یا وجه الضمان و یا وثیقه و یا نظائر آن ها دریافت می گردد.
د ـ عدم پرداخت بـه موقع تعهدات دولت کـه موجب ضرر و زیان بـه بیت المال می گردد.
هـ ـ اصلاح 1370 ـ سوء استفاده، غفلت و تسامح در حفظ اموال و اسناد و وجوه دولتی و یا هر خرج یا تصمیم نادرست کـه باعث اتلاف یا تضییع بیت المال شود.
و ـ پرونده های کسری ابواب جمعی مسئولین مربوط.
ز ـ ایجاد موانع و محظورات غیرقابل توجیه از ناحیه مسئولین ذیربط دستگاه ها در قبال ممیزین و یا حسابرس ها و سایر کارشناسان دیوان محاسبات کشور در جهت انجام وظایف آنان.
ح ـ پرداخت و دریافت هایی کـه خلاف قوانین موجود بـه دستور کتبی مقامات مسئول صورت گیرد.
ط ـ تایید و یا صدور رای نسبت بـه گزارشات حسابرسان داخلی و خارجی شرکت ها و موسسات و سازمان های مربوطه.
ی ـ الحاق 1370 ـ رسیدگی و صدور رای نسبت بـه گزارش های حسابرسی و گواهی حساب های صادره توسط دیوان محاسبات کشور.
تبصره 1 ـ اصلاح 1370 ـ هیات ها در صورت احراز وقوع تخلف ضمن صدور رای نسبت بـه ضرر و زیان وارده متخلفین را حسب مورد بـه مجازات های اداری ذیل محکوم می نمایند:
الف ـ توبیخ کتبی با درج در پرونده استخدامی.
ب ـ کسر حقوق و مزایا حداکثر یک سوم از یک ماه تا یک سال.
ج ـ انفصال موقت از یک ماه تا یک سال.
د ـ اخراج از محل خدمت.
هـ ـ انفصال دائم از خدمات دولتی.
تبصره 2 ـ الحاق 1370 ـ هیات ها در صورت احراز وقوع جرم ضمن اعلام رای نسبت بـه ضرر و زیان وارده، پرونده را از طریق دادسرای دیوان محاسبات کشور برای تعقیب بـه مراجع قضایی ارسال خواهد داشت.
تبصره 3 ـ الحاق 1370 ـ آرای هیات های مستشاری در موارد بند های « الف» و «ب» و «ج» تبصره 1 این ماده قطعی و لازم الاجراء است و در مورد بند های « د» و «ه» در مدت بیست روز از تاریخ ابلاغ در هیاتی مرکب از سه نفر از مستشاران کـه در پرونده مطروحه سابقه رای نداشت باشند با تعیین رییس دیوان محاسبات کشور قابل تجدید نظر می باشد.
هرگاه ثابت شود کـه از ناحیه مسئولان بدون سوء نیت ضرری بـه بیت المال وارد شده است از طرف هیات های مستشاری رای بـه جبران آن طبق ماده 28 این قانون صادر خواهد شد و در مورد تخلفاتی کـه ناشی از دستور رییس جمهوری و نخست وزیر و وزراء بوده و اثر مالی داشته باشد علاوه بر جبران ضرر گزارش لازم حسب مورد جهت استحضار و اخذ تصمیم بـه مجلس داده خواهد شد.
هر گاه دیوان محاسبات کشور ضمن انجام وظایف بـه یکی از جرایم عمومی برخورد نماید مکلف است موضوع را از طریق دادستان دیوان محاسبات کشور برای تعقیب بـه مراجع قضایی اعلام نماید. این امر مانع از ادامه رسیدگی مزبور در دیوان محاسبات کشور نخواهد بود.
آراء دیوان محاسبات کشور را دادستان و یا نماینده او برای اجراء بـه دستگاه های مربوط ابلاغ و نسخه ای از آن را بـه وزارت امور اقتصادی و دارایی ارسال و در اجرای آن ها مراقبت می نمایند. در صورتی کـه آراء مزبور بلااجرا بماند دادستان دیوان محاسبات کشور موظف است مراتب را بـه مجلس شورای اسلامی اعلام نماید.
هیات های مستشاری اسناد و مدارکی را کـه مورد تقاضای دادستان دیوان محاسبات کشور باشد در اختیار مشارالیه می گذارد.
آراء هیات های مستشاری ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ بـه محکوم علیه از طرف وی و دادستان قابل تجدیدنظر است. مرجع تجدیدنظر منحصراً بـه موارد اعتراض رسیدگی و مبادرت بـه صدور حکم می نماید حکم صادره قطعی است. در صورتی کـه رای صادره هیات های مستشاری مستند به قبول محکوم علیه و دادستان باشد و یا حضوری بوده و ابلاغ نیز واقعی باشد با انقضای موعد مذکور این رای قطعی و لازم الاجراء خواهد بود.
تبصره 1 ـ مرجع رسیدگی بـه تقاضای تجدید نظر محکمه صالحه است کـه تشکیل می شود از یک نفر حاکم شرع بـه انتخاب شورای عالی قضایی و دو نفر از مستشاران دیوان محاسبات بـه عنوان کارشناس و بـه انتخاب رییس دیوان کـه در پرونده مطروحه سابقه رای نداشته باشند. محل تشکیل محکمه مذکور در تهران خواهد بود.
شرکت دو نفر از مستشاران الزامی بوده و محکمه بدون حضور آنان رسمیت ندارد اما نظر مستشاران مشورتی بوده و موثر در حکم نخواهد بود ولی آنان موظف بـه اظهار نظر کتبی بوده و حاکم شرع بدون گرفتن نظر مشورتی مستشاران حکم نخواهد کرد.
تبصره 2 ـ در مواردی کـه ابلاغ واقعی آراء هیات ها میسر نباشد و نیز در مورد آرای غیابی با انقضای موعد مقرر در ماده 28 دادستان دیوان محاسبات مکلف است پرونده را بـه انضمام رای صادره و با اظهارنظر بـه مرجع تجدیدنظر مذکور در تبصره یک این ماده ارسال نماید. اعلام قطعیت با مرجع تجدیدنظر مذکور در تبصره یک این ماده خواهد بود.
تقاضای اعاده دادرسی در موارد زیر قبول می شود:
الف ـ در صورتی کـه در نوشتن ارقام یا در عملیات حسابداری اشتباهی شده باشد.
ب ـ در صورتی کـه ضمن رسیدگی بـه سایر حساب ها ثابت شود کـه اقلامی بـه حساب نیامده و یا مکرر بـه حساب آمده است.
ج ـ هر گاه پس از صدور رای و حکم اسنادی بـه دست آید کـه محرز شود اسناد مزبور در موقع رسیدگی موجود بوده لیکن بـه عللی در دسترس نبوده و یا مورد توجه هیات قرار نگرفته باشد.
د ـ هر گاه رای و حکم بـه استناد اسنادی صادر شده کـه مجعول بودن اسناد مزبور در مراجع دادگستری بـه حکم قطعی ثابت شده باشد.
تبصره 1 ـ تقاضای اعاده دادرسی در محکمه ای رسیدگی و مورد صدور حکم واقع می شود کـه حکم قبلی را صادر نموده است و منحصر به قسمت هایی از حساب است کـه مورد تقاضای اعاده دادرسی واقع شده است تقاضای اعاده دادرسی موجب توقف اجرای حکم نیست مگر پس از اخذ تامین مقتضی.
تبصره 2 ـ محکمه مکلف است ظرف یک ماه نظر خود را مبنی بر قبول و یا رد تقاضای اعاده دادرسی اعلام نماید.
اصلاح 1370 ـ رسیدگی بـه پرونده ها در هیات های مستشاری و محکمه تجدید نظر تابع تشریفات آیین دادرسی نبوده و هیات های مستشاری و یا حاکم شرع از طریق دیوان محاسبات کشور دستور تعیین وقت رسیدگی خواهند داد. دفتر بلافاصله بـه هر نحوی کـه ابلاغ وقت ممکن باشد، وقت رسیدگی را به اطلاع اشخاصی کـه حضور آنان در جلسه رسیدگی لازم است، می رساند.
هیات و یا محکمه پس از استماع نظر دادستان و یا نماینده او مبادرت بـه صدور رای و یا حکم می نماید. ابلاغ آرای هیات های مستشاری و محکمه تجدید نظر نیز بلافاصله بـه ترتیب فوق انجام می گیرد. عدم حضور اشخاص ذیربط پس از ابلاغ وقت مانع رسیدگی نخواهد بود.
تبصره 1 ـ الحاق 1370 ـ در صورتیکه ابلاغ وقت بـه وسیله دفتر دیوان محاسبات کشور میسر نباشد، ضابطین دادگستری سراسر کشور مکلف بـه ابلاغ اوراق دفتر مذکور می باشند.
تبصره 2 ـ الحاق 1370 ـ ابلاغ آرای هیات های مستشاری و محکمه تجدید نظر نیز بلافاصله بـه ترتیب فوق انجام می گیرد.
هرگاه یکی از هیات های مستشاری ضمن رسیدگی متوجه شود موردی کـه قبلاً رسیدگی و نسبت بـه آن رای صادر گردیده است از موارد اعاده دادرسی است باید حسب مورد مراتب را کتباً بـه محکوم علیه یا دادستان اعلام کند.
تصحیح و رفع ابهام آراء هیات های مستشاری و احکام دادگاه تجدیدنظر با هیات ها و دادگاه صادر کننده رای و حکم می باشد.
مطالبات دولت ناشی از آراء و احکام قطعی صادره بر طبق مقررات اجرایی احکام مراجع قضایی خواهد بود.
رسیدگی و صدور رای از دیوان محاسبات کشور و همچنین احکام مرجع تجدیدنظر مبنی بر جبران خسارت در مورد اشخاص مانع رسیدگی و محکومیت آنان بـه مجازات های اداری یا تعقیب کیفری در مراجع صالحه نخواهد بود.
اصلاح 1370 ـ دادسرای دیوان محاسبات کشور می تواند درخواست تامین خواسته و یا محکوم بـه را از محکمه تجدید نظر بنماید. محکمه مذکور در صورتی کـه دلایل درخواست تامین را کافی بداند، قرار مقتضی صادر می نماید. قرار مذکور طبق مقررات اجرایی مربوط بـه احکام تامین خواسته قابل اجراء می باشد.
اصلاح 1370 ـ هیات عمومی با حضور حداقل سه چهارم از مستشاران اصلی دیوان محاسبات کشور با دعوت و بـه ریاست رییس دیوان محاسبات کشور برای رسیدگی بـه موارد زیر تشکیل می شود. تصمیمات هیات با رای اکثریت مطلق حاضرین در جلسه معتبر است. الف ـ ایجاد هماهنگی و وحدت رویه در انجام وظایف هیات های مستشاری ب ـ صدور رای در خصوص تفریغ بودجه و گزارش نهایی آن. ج ـ سایر مواردی کـه رییس دیوان محاسبات کشور تشکیل هیات عمومی را لازم بداند. تبصره ـ تاریخ جلسات هیأت عمومی و دستور جلسه به دادستان دیوان محاسبات کشور اعلام می شود و دادستان مکلف به حضور در این جلسه بوده و دارای حق رأی می باشد.
