قانون امور گمرکی مصوب 1390/08/22
مرجع رسیدگی به اختلافات گمرکی در تشخیص تعرفه، ارزش کالا، جریمه ها به غیر از موارد قاچاق گمرکی، قوه قهریه (فورس ماژور) و مقررات گمرکی، کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی است. این کمیسیون مرکب از اشخاص ذیل است:
الف ـ چهار نفر عضو اصلی از کارمندان گمرک ایران
ب ـ دو نفر عضو اصلی از کارمندان وزارت صنعت، معدن و تجارت
پ ـ یک نفر عضو اصلی از کارمندان وزارت امور اقتصادی و دارایی
ت ـ یک نفر عضو اصلی به عنوان نماینده اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران
ث ـ یک نفر عضو اصلی به عنوان نماینده اتاق تعاون
تبصره 1 ـ اعضا کمیسیون، از میان افراد مطلع به امور گمرکی توسط دستگاه های مزبور انتخاب می شوند.
تبصره 2 ـ اعضا کمیسیون هم طراز مدیرکل تلقی می شوند و باید حداقل دارای پانزده سال سابقه کاری مرتبط باشند و توسط رییس گمرک ایران، وزرا مربوطه و روسا اتاق های مذکور انتخاب شوند.
تبصره 3 ـ به همراه هر یک از اعضا اصلی یک نفر نیز به عنوان عضو علی البدل معرفی می شود.
تبصره 4 ـ اصلاح 1404/05/12 ـ رای کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی لازم الاجرا است مگر در مواردی که مبلغ مابه التفاوت بین نظر گمرک و مورد قبول مؤدی و یا ارزش گمرکی کالایی که اختلاف در خصوص شرایط ورود و صدور آن است، بیش از 820.616.000 ریال باشد که در این صورت مؤدی می تواند ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ رای تقاضای ارجاع امر به کمیسیون تجدیدنظر را بنماید.
تبصره 5 ـ اختلافات اشخاص با گمرک ها به درخواست مؤدی ابتدا در واحدهای ستادی گمرک ایران مورد اظهارنظر قرار می گیرد و در صورتی که مؤدی به اعتراض خود باقی باشد پرونده از طرف رییس کل گمرک ایران و یا شخصی که به حکم وی به طور کتبی تعیین می گردد به کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی احاله می شود. برای طرح اختلاف در کمیسیون مذکور صاحب کالا باید معادل نیم درصد (0/5%) مبلغ مورد اختلاف را به عنوان حق رسیدگی به صورت سپرده پرداخت نماید.
در صورتی که رای صادره به وسیله کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی در تایید نظریه گمرک باشد مبلغ مذکور به درآمد قطعی منظور می گردد لکن در صورتی که رای به نفع صاحب کالا باشد یا اینکه با درخواست صاحب کالا اختلاف به کمیسیون تجدیدنظر احاله شود و رای کمیسیون فوق به نفع صاحب کالا باشد، مبلغ سپرده مسترد می گردد.
اختلافات مربوط به قاچاق گمرکی در مراجع صالحه رسیدگی می شود.
تبصره 6 ـ کمیسیون در مورد استعلام تعرفه و اظهارنظر در مورد طرح ها و گزارش هایی که از طرف رییس کل گمرک ارجاع می شود نظر مشورتی می دهد. در مواردی که در اجرای ماده 43 این قانون تعیین تعرفه شود برای گمرک لازم الاجرا است.
تبصره 7 ـ در مواردی که در حین رسیدگی به پرونده ها، کمیسیون با مواردی غیر از موضوع اختلاف مواجه گردد، مراتب به رییس کل گمرک ایران منعکس می شود.
تبصره 8 ـ جلسات کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی حداقل با حضور شش نفر از اعضا رسمیت می یابد و مصوبات آن با رای اکثریت کل اعضا (حداقل پنج نفر) معتبر است.
تبصره 9 ـ دلایل، توجیهات و مستندات رای باید در متن آن تصریح گردیده و نظرات اقلیت در آن ذکر گردد.
از بین اعضا اصلی کمیسیون رسیدگی به اختلافات یک نفر رییس و یک نفر نایب رییس در اولین جلسه کمیسیون با رای مخفی انتخاب و با حکم رییس کل گمرک منصوب می شوند.
کمیسیون تجدیدنظر اختلافات گمرکی مرکب از اشخاص ذیل است:
الف ـ یک نفر از کارمندان وزارت امور اقتصادی و دارایی به انتخاب وزیر (رییس)
ب ـ یک نفر از معاونین گمرک ایران به انتخاب رییس کل گمرک ایران (نایب رییس)
پ ـ یک نفر از کارمندان وزارت صنعت، معدن و تجارت به انتخاب وزیر
ت ـ یک نفر از قضات به انتخاب رییس قوه قضاییه
ث ـ یک نفر از اعضا هیات رییسه اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران با معرفی رییس اتاق یا یک نفر از اعضا هیات رییسه اتاق تعاون به انتخاب رییس اتاق در مورد پرونده تعاونی ها
تبصره 1 ـ به همراه هر یک از اعضا اصلی یک نفر نیز به عنوان علی البدل معرفی می شود. اعضا کمیسیون باید حداقل دارای بیست سال سابقه کاری مرتبط باشند.
تبصره 2 ـ برای طرح اختلاف در کمیسیون تجدیدنظر صاحب کالا باید معادل یک درصد (1٪) مبلغ مورد اختلاف را به عنوان حق رسیدگی به صورت سپرده پرداخت نماید. در صورتی که رای صادره به وسیله کمیسیون مذکور در تایید نظریه گمرک باشد مبلغ مذکور به درآمد قطعی منظور می شود لکن در صورتی که رای کمیسیون فوق به نفع صاحب کالا باشد مبلغ سپرده مسترد می گردد.
تبصره 3 ـ کسانی که به عنوان عضو کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی، در مورد پرونده ای رای داده باشند حق شرکت در کمیسیون تجدیدنظر و رای دادن درباره همان پرونده را ندارند.
تبصره 4 ـ آرا صادره به وسیله کمیسیون تجدیدنظر قطعی و لازم الاجرا است و فقط تا مدت سی روز از تاریخ ابلاغ رای از نظر شکلی قابل شکایت در دیوان عدالت اداری می باشد.
اعضا کمیسیون ها به موجب احکام رسمی اداری برای مدت دو سال انتخاب می شوند و به جز در صورت بازنشستگی، استعفا، حجر، محکومیت اداری یا کیفری، انتقال به سازمان های دیگر و غیبت غیر موجه بیش از سه جلسه متوالی، در مدت مذکور قابل تغییر نمی باشند.
تبصره ـ عضویت در کمیسیون ها فقط برای یک دوره دو ساله دیگر قابل تمدید است.
در مواردی که تعداد پرونده های ارجاعی به کمیسیون ایجاب نماید، رییس کل گمرک ایران می تواند از وزیران و مراجع مذکور در مواد 144 و 146 تقاضا نماید که اعضا بیشتری را برای تشکیل کمیسیون های جدید رسیدگی به اختلافات گمرکی و تجدیدنظر برای مدت معین معرفی نمایند. در این صورت سایر دستگاه ها نیز مکلفند نسبت به معرفی اعضا مورد درخواست با رعایت شرایط مقرر در این قانون اقدام نمایند.
آرا کمیسیون ها در مورد پرونده های مشابه قابل تعمیم نیست ولی واحدهای ستادی گمرک ایران می توانند به آخرین آرا قطعی کمیسیون ها که آرا کمیسیون رسیدگی به اختلافات گمرکی و تجدیدنظر منطبق بر هم باشد در موارد مشابه و وحدت موضوع، مشروط بر آنکه این گونه آرا مورد پذیرش صاحب کالا نیز قرار گیرد استناد نمایند.
