قانون حمایت از مالکیت صنعتی مصوب 1403/03/01
مبحث اول ـ کلیات (1 - 4)
اختراع نتیجه فکر فرد یا افراد است کـه راه حل عملی جدیدی را برای حل مشکل فنی مشخص در زمینه صنعت ارائه می نماید. اختراع ممکن است بـه صورت فراورده یا فرایند باشد.
گواهینامه اختراع، سندی است کـه مرجع ثبت مالکیت صنعتی کـه در این قانون «مرجع ثبت» نامیده می شود، برای اختراع صادر می کند و نشان دهنده حقوق انحصاری مندرج در این قانون برای دارنده آن است.
بهره مندی از حقوق ناشی از اختراع مندرج در این قانون، منوط بـه ثبت آن نزد مرجع ثبت است.
موارد زیر از مصادیق اختراع موضوع این قانون نیست یا از حیطه حمایت از اختراع، خارج است:
1 ـ کشفیات، نظریه های علمی، روشهای ریاضی و آثار هنری
2 ـ کاربرد جدید از فراورده ها یا فرایندهای شناخته شده
3 ـ طرحها، قواعد و روشهای انجام فعالیت های ذهنی و فعالیت های اجتماعی، کسب و کار و بازیها
4 ـ روشهای پیشگیری، تشخیص، جراحی و درمان در بیماری های انسان و حیوان
تبصره ـ این بند شامل فراورده های مورد استفاده در روشهای مذکور کـه منطبق بر تعریف اختراع است، نمی شود.
5 ـ گیاهان و جانوران و ریزسازواره(میکروارگانیسم) ها و اجزای آنها آنچنان کـه در طبیعت یافت می شوند، ارقام گیاهی و جانوری و اجزای ژنی (ژنتیکی) آنها، مشتقات زیستی طبیعی و همچنین فرایندهای اساساً زیستی طبیعی
تبصره 1 ـ ریزسازواره(میکروارگانیسم) های دست ورزی شده ژنی (ژنتیکی) و فرایندهای ریززیست محیطی (میکروبیولوژیک) تولید و تکثیر آن کـه به واسطه مداخله مستقیم انسان در ترکیب ژنی (ژنتیکی) بـه دست می آیند و خواصی دارند کـه در حالت عادی از گونه های طبیعی حاصل نمی شود و همچنین فرایندهای زیستی مبتنی بر طراحی و مداخله فنی و دارای شروط سه گانه اختراع از مصادیق این بند محسوب نمی شوند.
تبصره 2 ـ «ارقام گیاهی دست ورزی شده» مطابق قانون ثبت ارقام گیاهی و کنترل و گواهی بذر و نهال مصوب 1382/04/29 و «منابع دامی دست ورزی شده» مطابق قانون نظام جامع دامپروری کشور مصوب 1388/05/07 بـه ثبت می رسند.
6 ـ اختراعی کـه بهره برداری از آن، خلاف موازین شرعی، نظم عمومی و یا اخلاق حسنه است.
7 ـ اختراعی کـه بهره برداری از آن با حفظ حیات یا سلامت انسان مغایرت دارد یا موجب آسیب جدی بـه محیط زیست یا کاهش تنوع زیستی می گردد.