قانون تجارت الکترونیکی مصوب 1382/10/17
فصل اول ـ حمایت از مصرف کننده (Consumer Protection) (33 - 49)
فروشندگان کالا و ارائه دهندگان خدمات بایستی اطلاعات موثر در تصمیم گیری مصرف کنندگان جهت خرید و یا قبول شرایط را از زمان مناسبی قبل از عقد در اختیار مصرف کنندگان قرار دهند. حداقل اطلاعات لازم، شامل موارد زیر می باشد:
الف ـ مشخصات فنی و ویژگی های کاربردی کالا و یا خدمات.
ب ـ هویت تامین کننده، نام تجاری کـه تحت آن نام بـه فعالیت مشغول می باشد و نشانی وی.
ج ـ آدرس پست الکترونیکی، شماره تلفن و یا هر روشی کـه مشتری در صورت نیاز بایستی از آن طریق با فروشنده ارتباط برقرار کند.
د ـ کلیه هزینه هایی کـه برای خرید کالا بر عهده مشتری خواهد بود (از جمله قیمت کالا و یا خدمات، میزان مالیات، هزینه حمل، هزینه تماس).
هـ ـ مدت زمانی کـه پیشنهاد ارائه شده معتبر می باشد.
و ـ شرایط و فرایند عقد از جمله ترتیب و نحوه پرداخت، تحویل و یا اجرا، فسخ، ارجاع، خدمات پس از فروش.
تامین کننده باید بـه طور جداگانه ضمن تایید اطلاعات مقدماتی، اطلاعات زیر را ارسال نماید:
الف ـ آدرس محل تجاری یا کاری تامین کننده برای شکایت احتمالی.
ب ـ اطلاعات راجع بـه ضمانت و پشتیبانی پس از فروش.
ج ـ شرایط و فراگرد فسخ معامله بـه موجب مواد 37 و 38 این قانون.
د ـ شرایط فسخ در قراردادهای انجام خدمات.
اطلاعات اعلامی و تاییدیه اطلاعات اعلامی بـه مصرف کننده باید در واسطی با دوام، روشن و صریح بوده و در زمان مناسب و با وسایل مناسب ارتباطی در مدت معین و بر اساس لزوم حسن نیت در معاملات و از جمله ضرورت رعایت افراد ناتوان و کودکان ارائه شود.
درصورت استفاده از ارتباط صوتی، هویت تامین کننده و قصد وی از ایجاد تماس با مصرف کننده باید بـه طور روشن و صریح در شروع هر مکالمه بیان شود.
در هر معامله از راه دور مصرف کننده باید حداقل هفت روز کاری، وقت برای انصراف (حق انصراف) از قبول خود بدون تحمل جریمه و یا ارائه دلیل داشته باشد. تنها هزینه تحمیلی بر مصرف کننده هزینه بازپس فرستادن کالا خواهد بود.
شروع اعمال حق انصراف بـه ترتیب زیر خواهد بود:
الف ـ درصورت فروش کالا، از تاریخ تسلیم کالا بـه مصرف کننده و در صورت فروش خدمات، از روز انعقاد.
ب ـ در هر حال آغاز اعمال حق انصراف مصرف کننده پس از ارائه اطلاعاتی خواهد بود کـه تامین کننده طبق مواد 33 و 34 این قانون موظف بـه ارائه آن است.
ج ـ بـه محض استفاده مصرف کننده از حق انصراف، تامین کننده مکلف است بدون مطالبه هیچ گونه وجهی عین مبلغ دریافتی را در اسرع وقت بـه مصرف کننده مسترد نماید.
د ـ حق انصراف مصرف کننده در مواردی کـه شرایط خاصی بر نوع کالا و خدمات حاکم است اجرا نخواهد شد. موارد آن بـه موجب آیین نامه ای است کـه در ماده 79 این قانون خواهد آمد.
در صورتی کـه تامین کننده در حین معامله بـه دلیل عدم موجودی کالا و یا عدم امکان اجرای خدمات، نتواند تعهدات خود را انجام دهد، باید مبلغ دریافتی را فورا بـه مخاطب برگرداند، مگر در بیع کلی و تعهداتی کـه برای همیشه وفای بـه تعهد غیرممکن نباشد و مخاطب آماده صبر کردن تا امکان تحویل کالا و یا ایفای تعهد باشد. در صورتی کـه معلوم شود تامین کننده از ابتدا عدم امکان ایفای تعهد خود را می دانسته، علاوه بر لزوم استرداد مبلغ دریافتی، بـه حداکثر مجازات مقرر در این قانون نیز محکوم خواهد شد.
تامین کننده می تواند کالا یا خدمات مشابه آنچه را کـه بـه مصرف کننده وعده کرده تحویل یا ارائه نماید مشروط بر آن کـه قبل از معامله یا درحین انجام معامله آن را اعلام کرده باشد.
در صورتی کـه تامین کننده، کالا یا خدمات دیگری غیر از موضوع معامله یا تعهد را برای مخاطب ارسال نماید، کالا و یا خدمات ارجاع داده می شود و هزینه ارجاع بـه عهده تامین کننده است. کالا یا خدمات ارسالی مذکور چنانچه بـه عنوان یک معامله یا تعهد دیگر از سوی تامین کننده مورد ایجاب قرار گیرد، مخاطب می تواند آن را قبول کند.
حمایت های این فصل در موارد زیر اجرا نخواهد شد:
الف ـ خدمات مالی کـه فهرست آن بـه موجب آیین نامه ای است کـه در ماده 79 این قانون خواهد آمد.
ب ـ معاملات راجع بـه فروش اموال غیرمنقول و یا حقوق مالکیت ناشی از اموال غیرمنقول بـه جز اجاره.
ج ـ خرید از ماشین های فروش مستقیم کالا و خدمات.
د ـ معاملاتی کـه با استفاده از تلفن عمومی (همگانی) انجام می شود.
هـ ـ معاملات راجع بـه حراجی ها.
تامین کننده نباید سکوت مصرف کننده را حمل بر رضایت وی کند.
در موارد اختلاف و یا تردید مراجع قضایی رسیدگی خواهند کرد.
اجرای حقوق مصرف کننده بـه موجب این قانون نباید بر اساس سایر قوانین کـه حمایت ضعیف تری اعمال می کنند متوقف شود.
استفاده از شروط قراردادی خلاف مقررات این فصل و همچنین اعمال شروط غیر منصفانه بـه ضرر مصرف کننده، موثر نیست.
در معاملات از راه دور آن بخش از موضوع معامله کـه بـه روشی غیر از وسائل ارتباط از راه دور انجام می شود مشمول مقررات این قانون نخواهد بود.
اصلاح 1390/04/08 ـ سازمان های قانونی و مدنی حمایت از حقوق مصرف کننده می توانند بـه عنوان شاکی اقامه دعوی نمایند. ترتیب آن بـه موجب آیین نامه ای خواهد بود کـه بـه پیشنهاد وزارت صنعت، معـدن و تجارت و تصویب هیات وزیران می باشد.
حقوق مصرف کننده در زمان استفاده از وسایل پرداخت الکترونیکی بـه موجب قوانین و مقرراتی است کـه توسط مراجع قانونی ذی ربط تصویب شده و یا خواهد شد.
