قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 1379/01/21

اعاده دادرسی بر دو قسم است: الف ـ اصلی که عبارتست از این که متقاضی اعاده دادرسی بـه طور مستقل آن را درخواست نماید؛ ب ـ طاری که عبارتست از این که در أثنای یک دادرسی؛ حکمی بـه عنوان دلیل إرائه شود و کسی که حکم یاد شده علیه او إبراز گردیده نسبت بـه آن درخواست اعاده دادرسی نماید.

دادخواست اعاده دادرسی اصلی بـه دادگاهی تقدیم می شود که صادر کننده همان حکم بوده است و درخواست اعاده دادرسی طاری بـه دادگاهی تقدیم می گردد که حکم در آنجا بـه عنوان دلیل إبراز شده است. تبصره ـ پس از درخواست اعاده دادرسی طاری؛ باید دادخواست لازم ظرف سه روز بـه دفتر دادگاه تقدیم گردد.

دادگاهی که دادخواست اعاده دادرسی طاری را دریافت می دارد، مکلّف است آن را بـه دادگاه صادر کننده حکم إرسال نماید و چنانچه دلایل درخواست را قوی بداند و تشخیص دهد حکمی که در خصوص درخواست اعاده دادرسی صادر می گردد؛ مؤثر در دعوا می باشد، رسیدگی بـه دعوای مطروحه را در قسمتی که حکم راجع بـه اعاده دادرسی در آن مؤثر است، تا صدور حکم نسبت بـه اعاده دادرسی بـه تأخیر می اندازد و در غیر این صورت بـه رسیدگی خود ادامه می دهد. تبصره ـ چنانچه دعوایی در دیوان عالی کشور تحت رسیدگی باشد و درخواست اعاده دادرسی نسبت بـه آن شود، درخواست بـه دادگاه صادر کننده حکم ارجاع می گردد. در صورت قبول درخواست یاد شده از طرف دادگاه، رسیدگی در دیوان عالی کشور تا صدور حکم متوقف خواهد شد.

در دادخواست اعاده دادرسی مراتب زیر درج می گردد: 1 ـ نام و نام خانوادگی و محل اقامت و سایر مشخصات درخواست کننده و طرف او؛ 2 ـ حکمی که مورد درخواست اعاده دادرسی است؛ 3 ـ مشخّصات دادگاه صادر کننده حکم؛ 4 ـ جهتی که موجب درخواست اعاده دادرسی شده است. در صورتی که درخواست اعاده دادرسی را وکیل تقدیم نماید، باید مشخّصات او در دادخواست ذکر و وکالتنامه نیز پیوست دادخواست گردد. تبصره ـ دادگاه صالح بدواً در مورد قبول یا رد درخواست اعاده دادرسی قرار لازم را صادر می نماید و در صورت قبول درخواست، مبادرت بـه رسیدگی ماهوی خواهد نمود. سایر ترتیبات رسیدگی مطابق مقرّرات مربوط بـه دعاوی است.

در اعاده دادرسی بـه جز آنچه که در دادخواست اعاده دادرسی ذکر شده است، جهت دیگری مورد رسیدگی قرار نمی گیرد.

با درخواست اعاده دادرسی و پس از صدور قرار قبولی آن، بـه شرح ذیل اقدام می گردد: الف ـ چنانچه محکومٌ بـه غیرمالی باشد، اجرای حکم متوقف خواهد شد. ب ـ چنانچه محکومٌ بـه مالی است و إمکان أخذ تأمین و جبران خسارت إحتمالی باشد، بـه تشخیص دادگاه از محکومٌ له تأمین مناسب اخذ و اجرای حکم ادامه می یابد. ج ـ در مواردی که درخواست اعاده دادرسی مربوط بـه یک قسمت از حکم باشد، حسب مورد مطابق بندهای (الف) و (ب) اقدام می گردد.

هرگاه پس از رسیدگی، دادگاه درخواست اعاده دادرسی را وارد تشخیص دهد، حکم مورد اعاده دادرسی را نقض و حکم مقتضی صادر می نماید. در صورتی که درخواست اعاده دادرسی راجع بـه قسمتی از حکم باشد، فقط همان قسمت نقض یا اصلاح می گردد. این حکم از حیث تجدیدنظر و فرجام خواهی تابع مقرّرات مربوط خواهد بود.

اگر جهت اعاده دادرسی مغایرت دو حکم باشد، دادگاه پس از قبول اعاده دادرسی حکم دوّم را نقض و حکم اوّل بـه قوّت خود باقی خواهد بود.

نسبت بـه حکمی که پس از اعاده دادرسی صادر می گردد، دیگر اعاده دادرسی از همان جهت پذیرفته نخواهد شد.

در اعاده دادرسی غیر از طرفین دعوا، شخص دیگری بـه هیچ عنوان نمی تواند داخل در دعوا شود.