قانون برگزاری مناقصات مصوب 1383/01/25

کاربرد

الف ـ این قانون بـه منظور تعیین روش و مراحل برگزاری مناقصات بـه تصویب می رسد و تنها در معاملاتی کـه با رعایت این قانون انجام می شود، کاربرد دارد.

ب ـ قوای سه گانه جمهوری اسلامی ایران اعم از وزارتخانه ها، سازمان ها و مؤسسات و شرکت های دولتی، مؤسسات انتفاعی وابسته بـه دولت، بانک ها و مؤسسات اعتباری دولتی، شرکت های بیمه دولتی، مؤسسات و نهادهای عمومی غیر دولتی. (در مواردی کـه آن بنیادها و نهادها از بودجه کل کشور استفاده می نمایند)، مؤسسات عمومی، بنیادها و نهادهای انقلاب اسلامی، شورای نگهبان قانون اساسی و همچنین دستگاه ها و واحدهایی کـه شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر یا تصریح نام است، اعم از این کـه قانون خاص خود را داشته و یا از قوانین و مقررات عام تبعیت نمایند نظیر وزارت جهاد کشاورزی، شرکت ملی نفت ایران، شرکت ملی گاز ایران، شرکت ملی صنایع پتروشیمی ایران، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران، سازمان بنادر و کشتی رانی جمهوری اسلامی ایران، سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران، سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و شرکت های تابعه آنها موظفند در برگزاری مناقصه مقررات این قانون را رعایت کنند.

تبصره ـ نیروهای مسلح، تابع مقررات و ضوابط خاص خود بوده و از شمول این قانون مستثنی هستند.

تعاریف واژگانی کـه در این قانون بـه کار برده شده، بـه شرح زیر تعریف می شوند:

الف ـ مناقصه: فرایندی است رقابتی برای تامین کیفیت مورد نظر (طبق اسناد مناقصه)، کـه در آن تعهدات موضوع معامله بـه مناقصه گری کـه کمترین قیمت متناسب را پیشنهاد کرده باشد، واگذار می شود.

ب ـ مناقصه گزار: دستگاه موضوع بند (ب) ماده 1 این قانون کـه مناقصه را برگزار می نماید.

ج ـ مناقصه گر: شخصی حقیقی یا حقوقی است کـه اسناد مناقصه را دریافت و در مناقصه شرکت می کند.

د ـ کمیته فنی بازرگانی: هیاتی است با حداقل سه عضو خبره فنی بازرگانی صلاحیت دار کـه از سوی مقام مجاز دستگاه مناقصه گزار انتخاب می شود و ارزیابی فنی بازرگانی پیشنهادها و سایر وظایف مقرر در این قانون را بر عهده می گیرد.

هـ ـ ارزیابی کیفی مناقصه گران: عبارت است از ارزیابی توان انجام تعهدات مناقصه گران کـه از سوی مناقصه گزار یا بـه تشخیص وی توسط کمیته فنی بازرگانی انجام می شود.

و ـ ارزیابی فنی بازرگانی پیشنهادها: فرایندی است کـه در آن مشخصات، استانداردها، کارایی، دوام و سایر ویژگی های فنی بازرگانی پیشنهادهای مناقصه گران بررسی، ارزیابی و پیشنهادهای قابل قبول برگزیده می شوند.

ز ـ ارزیابی مالی: فرایندی است کـه در آن مناسب ترین قیمت بـه شرح مندرج در ماده 20 این قانون از بین پیشنهاد هایی کـه از نظر فنی بازرگانی پذیرفته شده اند، برگزیده می شود.

ح ـ ارزیابی شکلی: عبارت است از بررسی کامل بودن اسناد و امضای آنها، غیر مشروط و خوانا بودن پیشنهاد قیمت.

ط ـ انحصار: انحصار در معامله عبارت است از یگانه بودن متقاضی شرکت در معامله کـه بـه طرق زیر تعیین می شود.

1 ـ اعلان هیات وزیران برای کالاها و خدماتی کـه در انحصار دولت است.

2 ـ انتشار آگهی عمومی و ایجاب تنها یک متقاضی برای انجام معامله.

ی ـ برنامه زمانی مناقصه: سندی است کـه در آن زمان و مهلت برگزاری مراحل مختلف مناقصه، مدت اعتبار پیشنهادها و زمان انعقاد قرارداد مشخص می شود.

طبقه بندی معاملات معاملات از نظر نصاب (قیمت معامله) بـه سه دسته تقسیم می شوند:

1 – اصلاح 1405/02/27 ـ معاملات کوچک: معاملاتی کـه مبلغ معامله تا سقف مبلغ 4 میلیارد و 230 میلیون ریال باشد.

2 – اصلاح 1405/02/27 ـ معاملات متوسط: معاملاتی کـه مبلغ معامله بیشتر از سقف معاملات کوچک بوده و از مبلغ مبلغ 42 میلیارد و 300 میلیون ریال تجاوز نکند.

3 – اصلاح 1405/02/27 ـ معاملات بزرگ: معاملاتی کـه مبلغ برآورد اولیه آنها بیش از مبلغ 42 میلیارد و 300 میلیون ریال باشد.

تبصره 1 ـ وزارت امور اقتصادی و دارایی مکلف است در ابتدای هر سال نصاب معاملات را بر اساس شاخص بهای کالاها و خدمات اعلام شده توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، جهت تصویب بـه هیات وزیران پیشنهاد نماید.

تبصره 2 ـ مبلغ نصاب برای معاملات کوچک و متوسط مبلغ مورد معامله و در معاملات عمده مبلغ برآوردی واحد متقاضی معامله می باشد.

تبصره 3 ـ مبلغ یا برآورد معاملات مشمول هر یک از نصاب های فوق نباید با تفکیک اقلامی کـه بـه طور متعارف یک مجموعه واحد تلقی می شوند، بـه نصاب پایین تر برده شود.

طبقه بندی انواع مناقصات

الف ـ مناقصات از نظر مراحل بررسی بـه انواع زیر طبقه بندی می شوند:

1 ـ مناقصه یک مرحله ای: مناقصه ای است کـه در آن نیازی بـه ارزیابی فنی بازرگانی پیشنهادها نباشد. در این مناقصه پاکت های پیشنهاد مناقصه گران در یک جلسه گشوده و در همان جلسه برنده مناقصه تعیین می شود.

2 ـ مناقصه دو مرحله ای: مناقصه ای است کـه بـه تشخیص مناقصه گزار، بررسی فنی بازرگانی پیشنهادها لازم باشد. در این مناقصه، کمیته فنی بازرگانی تشکیل می شود و نتایج ارزیابی فنی بازرگانی پیشنهادها را بـه کمیسیون مناقصه گزارش می کند و بر اساس مفاد ماده (19) این قانون برنده مناقصه تعیین می شود.

ب ـ مناقصات از نظر روش دعوت مناقصه گران بـه انواع زیر طبقه بندی می شوند:

1 ـ مناقصه عمومی: مناقصه ای است کـه در آن فراخوان مناقصه از طریق آگهی عمومی بـه اطلاع مناقصه گران می رسد

2 ـ مناقصه محدود: مناقصه ای است کـه در آن بـه تشخیص و مسئولیت بالاترین مقام دستگاه مناقصه گزار، محدودیت برگزاری مناقصه عمومی با ذکر ادله تایید شود. فراخوان مناقصه از طریق ارسال دعوتنامه برای مناقصه گران صلاحیت دار بـه اطلاع مناقصه گران می رسد.