قانون معادن مصوب 1377/03/23
ماده 1
اصلاح 1390/08/22 ـ تعریف واژه های بـه کار رفته در این قانون بـه شرح زیر است:
الف ـ ماده معدنی (کانی): هر ماده یا ترکیب طبیعی کـه بـه صورت جامد یا گاز یا مایع و یا محلول در آب در اثر تحولات زمین شناسی بـه وجود آمده باشد.
ب ـ معدن: بـه محدوده ای اطلاق می شود کـه شامل ذخیره معدنی است.
پ ـ منبع معدنی: تمرکز یا انباشت طبیعی یک یا چند ماده معدنی در زیر یا روی زمین و یا محلول در آب است.
ت ـ عملیات معدنی: عبارت از اکتشاف، تجهیز، استخراج، کانه آرایی و فرآوری است.
ث ـ اکتشاف: تجسس ارادی بـه منظور یافتن کانسار است کـه شامل عملیاتی از جمله موارد زیر می باشد:
1 ـ آثاریابی و نمونه برداری و آزمایشات کمی و کیفی.
2 ـ بررسی های زمین شناسی، ژئوفیزیکی و ژئوشیمیائی و مانند آنها و انجام اموری کـه برای اینگونه بررسی ها لازم باشد.
3 ـ حفاری روباز و زیرزمینی.
4 ـ تعیین شکل و کیفیت و کمیت ذخیره معدنی و تهیه نقشه های مربوطه
ج ـ کانه (کانسنگ): مواد معدنی یا کانی های موجود در کانسار کـه دارای ارزش اقتصادی است.
چ ـ ذخیره معدنی (کانسار): منبع معدنی کـه بهره برداری از آن سودآور و مقرون بـه صرفه است.
ح ـ ذخیره: میزان وزنی یا حجمی کانه (کانسنگ) موجود در ذخیره معدنی (کانسار) است.
خ ـ اکتشاف: مجموعه عملیات و تجسس ارادی کـه بـه منظور یافتن (کانسار) انجام می گیرد و شامل عملیاتی از جمله موارد زیر است:
1 ـ نمونه برداری و انجام آزمایش های کمّی و کیفی
2 ـ بررسی های زمین شناسی، سنجش از راه دور، ژئو شیمیایی، ژئو فیزیکی و امثال آن
3 ـ حفاری روباز و زیرزمینی
4 ـ حفر گمانه و چاه پیمایی
5 ـ تعیین شکل، کیفیت و کمیت ذخیره معدنی و تعیین نقشه های مربوط
د ـ استخراج: مجموعه عملیاتی است کـه بـه منظور جدا کردن کانه (کانسنگ) از ذخیره معدنی (کانسار) و انتقال آن بـه محل انباشت مواد انجام می گیرد.
ذ ـ محل انباشت مواد: محلی خارج از کارگاه های استخراج؛ تونل ها و چاه ها کـه مواد استخراج شده در آنجا انباشته می شود.
ر ـ کانه آرایی: کلیه عملیات فیزیکی، شیمیایی و یا فیزیکی ـ شیمیایی کـه بـه منظور جدا کردن قسمتی از مواد باطله از کانه (کانسنگ) و یا تفکیک کانه ها (کانسنگ ها) از یکدیگر انجام می گیرد.
ز ـ فرآوری: عملیاتی کـه بر روی مواد خام معدنی یا مواد کانه آرایی شده، انجام و موجب تولید مواد اولیه صنعتی می شود.
ژ ـ مواد باطله: موادی کـه در نتیجه استخراج یا کانه آرایی از کانه (کانسنگ) جدا می شود.
س ـ خاک صنعتی: خاکی کـه بـه دلیل خواص فیزیکی و یا شیمیایی ویژه مصارف صنعتی مختلف دارد.
ش ـ سنگ تزئینی: سنگ های متبلور و غیر متبلور رسوبی آذرین و دگرگونی از قبیل مرمر، شبه مرمر (مرمریت)، تراورتن، گرانیت و امثال آنها کـه حاوی کانه (کانسنگ) قابل تفکیک در شرایط کنونی نیست و عمل آوری آنها نظیر برش و صیقل، رایج و مقرون بـه صرفه است.
ص ـ سنگ لاشه ساختمانی: سنگ های مختلف موجود در طبیعت کـه در شرایط کنونی حاوی کانه (کانسنگ) قابل تفکیک نبوده و عمل آوری آن رایج و معمول و یا مقرون بـه صرفه نباشد و بنا بـه تشخیص وزارت صنعت، معدن و تجارت، سنگ تزئینی نیست و در پی یا دیوار چینی ساختمان ها، راهسازی و دیواره سازی و نظایر آن بـه کار می رود.
ض ـ پروانه اکتشاف: مجوزی است کـه برای انجام عملیات اکتشاف مواد معدنی در محدوده مشخص از طرف وزارت صنعت، معدن و تجارت صادر می شود.
ط ـ گواهی کشف: تاییدیه ای کـه توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت، پس از اتمام عملیات اکتشافی و کشف ذخیره بـه نام دارنده پروانه اکتشاف صادر می شود.
ظ ـ کاشف: بـه شخصی اطلاق می شود کـه گواهی کشف بـه نام وی صادر شده است.
ع ـ بهره برداری: مجموعه عملیاتی کـه بـه منظور استخراج و کانه آرایی و بـه دست آوردن مواد معدنی قابل فروش انجام می گیرد.
غ ـ پروانه بهره برداری: مجوزی کـه توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت برای بهره برداری از معادن در محدوده ای مشخص صادر می گردد.
ف ـ بهره بردار: شخص حقیقی یا حقوقی کـه دارای پروانه بهره برداری از وزارت صنعت، معدن و تجارت است.
ق ـ اجازه برداشت: مجوزی کـه از طرف وزارت صنعت، معدن و تجارت برای تامین مصالح ساختمانی مورد نیاز طرح های عمرانی و برداشت واریزه ها، ذخایر محدود کشف شده و برداشت جزئی از یک ذخیره معدنی و نیز عملیات آزمایشگاهی صادر می شود.
ک ـ معادن بلامعارض: معادنی کـه فاقد بهره بردار است یا واگذاری آن از نظر این قانون منعی ندارد.
گ ـ حقوق دولتی: بـه سهم دولت کـه ناشی از استخراج، بهره برداری و برداشت هر واحد از ماده یا مواد معدنی است اطلاق می شود.
ماده 1
اصلاح 1390/08/22 ـ تعریف واژه های بـه کار رفته در این قانون بـه شرح زیر است:
الف ـ ماده معدنی (کانی): هر ماده یا ترکیب طبیعی کـه بـه صورت جامد یا گاز یا مایع و یا محلول در آب در اثر تحولات زمین شناسی بـه وجود آمده باشد.
ب ـ معدن: بـه محدوده ای اطلاق می شود کـه شامل ذخیره معدنی است.
پ ـ منبع معدنی: تمرکز یا انباشت طبیعی یک یا چند ماده معدنی در زیر یا روی زمین و یا محلول در آب است.
ت ـ عملیات معدنی: عبارت از اکتشاف، تجهیز، استخراج، کانه آرایی و فرآوری است.
ث ـ اکتشاف: تجسس ارادی بـه منظور یافتن کانسار است کـه شامل عملیاتی از جمله موارد زیر می باشد:
1 ـ آثاریابی و نمونه برداری و آزمایشات کمی و کیفی.
2 ـ بررسی های زمین شناسی، ژئوفیزیکی و ژئوشیمیائی و مانند آنها و انجام اموری کـه برای اینگونه بررسی ها لازم باشد.
3 ـ حفاری روباز و زیرزمینی.
4 ـ تعیین شکل و کیفیت و کمیت ذخیره معدنی و تهیه نقشه های مربوطه
ج ـ کانه (کانسنگ): مواد معدنی یا کانی های موجود در کانسار کـه دارای ارزش اقتصادی است.
چ ـ ذخیره معدنی (کانسار): منبع معدنی کـه بهره برداری از آن سودآور و مقرون بـه صرفه است.
ح ـ ذخیره: میزان وزنی یا حجمی کانه (کانسنگ) موجود در ذخیره معدنی (کانسار) است.
خ ـ اکتشاف: مجموعه عملیات و تجسس ارادی کـه بـه منظور یافتن (کانسار) انجام می گیرد و شامل عملیاتی از جمله موارد زیر است:
1 ـ نمونه برداری و انجام آزمایش های کمّی و کیفی
2 ـ بررسی های زمین شناسی، سنجش از راه دور، ژئو شیمیایی، ژئو فیزیکی و امثال آن
3 ـ حفاری روباز و زیرزمینی
4 ـ حفر گمانه و چاه پیمایی
5 ـ تعیین شکل، کیفیت و کمیت ذخیره معدنی و تعیین نقشه های مربوط
د ـ استخراج: مجموعه عملیاتی است کـه بـه منظور جدا کردن کانه (کانسنگ) از ذخیره معدنی (کانسار) و انتقال آن بـه محل انباشت مواد انجام می گیرد.
ذ ـ محل انباشت مواد: محلی خارج از کارگاه های استخراج؛ تونل ها و چاه ها کـه مواد استخراج شده در آنجا انباشته می شود.
ر ـ کانه آرایی: کلیه عملیات فیزیکی، شیمیایی و یا فیزیکی ـ شیمیایی کـه بـه منظور جدا کردن قسمتی از مواد باطله از کانه (کانسنگ) و یا تفکیک کانه ها (کانسنگ ها) از یکدیگر انجام می گیرد.
ز ـ فرآوری: عملیاتی کـه بر روی مواد خام معدنی یا مواد کانه آرایی شده، انجام و موجب تولید مواد اولیه صنعتی می شود.
ژ ـ مواد باطله: موادی کـه در نتیجه استخراج یا کانه آرایی از کانه (کانسنگ) جدا می شود.
س ـ خاک صنعتی: خاکی کـه بـه دلیل خواص فیزیکی و یا شیمیایی ویژه مصارف صنعتی مختلف دارد.
ش ـ سنگ تزئینی: سنگ های متبلور و غیر متبلور رسوبی آذرین و دگرگونی از قبیل مرمر، شبه مرمر (مرمریت)، تراورتن، گرانیت و امثال آنها کـه حاوی کانه (کانسنگ) قابل تفکیک در شرایط کنونی نیست و عمل آوری آنها نظیر برش و صیقل، رایج و مقرون بـه صرفه است.
ص ـ سنگ لاشه ساختمانی: سنگ های مختلف موجود در طبیعت کـه در شرایط کنونی حاوی کانه (کانسنگ) قابل تفکیک نبوده و عمل آوری آن رایج و معمول و یا مقرون بـه صرفه نباشد و بنا بـه تشخیص وزارت صنعت، معدن و تجارت، سنگ تزئینی نیست و در پی یا دیوار چینی ساختمان ها، راهسازی و دیواره سازی و نظایر آن بـه کار می رود.
ض ـ پروانه اکتشاف: مجوزی است کـه برای انجام عملیات اکتشاف مواد معدنی در محدوده مشخص از طرف وزارت صنعت، معدن و تجارت صادر می شود.
ط ـ گواهی کشف: تاییدیه ای کـه توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت، پس از اتمام عملیات اکتشافی و کشف ذخیره بـه نام دارنده پروانه اکتشاف صادر می شود.
ظ ـ کاشف: بـه شخصی اطلاق می شود کـه گواهی کشف بـه نام وی صادر شده است.
ع ـ بهره برداری: مجموعه عملیاتی کـه بـه منظور استخراج و کانه آرایی و بـه دست آوردن مواد معدنی قابل فروش انجام می گیرد.
غ ـ پروانه بهره برداری: مجوزی کـه توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت برای بهره برداری از معادن در محدوده ای مشخص صادر می گردد.
ف ـ بهره بردار: شخص حقیقی یا حقوقی کـه دارای پروانه بهره برداری از وزارت صنعت، معدن و تجارت است.
ق ـ اجازه برداشت: مجوزی کـه از طرف وزارت صنعت، معدن و تجارت برای تامین مصالح ساختمانی مورد نیاز طرح های عمرانی و برداشت واریزه ها، ذخایر محدود کشف شده و برداشت جزئی از یک ذخیره معدنی و نیز عملیات آزمایشگاهی صادر می شود.
ک ـ معادن بلامعارض: معادنی کـه فاقد بهره بردار است یا واگذاری آن از نظر این قانون منعی ندارد.
گ ـ حقوق دولتی: بـه سهم دولت کـه ناشی از استخراج، بهره برداری و برداشت هر واحد از ماده یا مواد معدنی است اطلاق می شود.